chẳng hề

Cô ấy chẳng hề lo lắng trước kỳ thi.

Định nghĩa

1. Phó từ:
   • Không bao giờ, hoàn toàn không: "Chẳng hề" là một phó từ phủ định mạnh, dùng để nhấn mạnh rằng một sự việc, hành động hoặc trạng thái nào đó hoàn toàn không xảy ra, không tồn tại trong quá khứ, hiện tại hoặc tương lai. Nó mang sắc thái khẳng định chắc chắn, dứt khoát.

Ví dụ sử dụng

• Phó từ:
  • Tôi chẳng hề biết anh ấy đã chuyển nhà. (Tôi hoàn toàn không biết việc anh ấy đã chuyển nhà.)
  • Cô ấy chẳng hề tỏ ra lo lắng trước kỳ thi quan trọng. (Cô ấy hoàn toàn không tỏ ra lo lắng trước kỳ thi quan trọng.)
  • Anh ta chẳng hề nói một lời nào trong suốt buổi họp. (Anh ta không nói một lời nào trong suốt buổi họp.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Chẳng hề... một chút nào": Cấu trúc nhấn mạnh mức độ phủ định tuyệt đối.

  • Tôi chẳng hề hiểu một chút nào về vấn đề phức tạp đó. (Tôi hoàn toàn không hiểu chút nào về vấn đề phức tạp đó.)

• "Chẳng hề... lấy một...": Cấu trúc nhấn mạnh sự thiếu vắng hoàn toàn, thường dùng với danh từ chỉ đơn vị nhỏ.

  • Nó chẳng hề đọc lấy một trang sách. (Nó hoàn toàn không đọc dù chỉ một trang sách.)

Biến thể và từ gần giống

• Không hề: Có nghĩa và cách dùng tương tự "chẳng hề", nhưng "chẳng" thường mang sắc thái khẩu ngữ, dân dã hơn một chút so với "không".

  • Tôi không hề có ý đó. (Tôi hoàn toàn không có ý đó.)

• Chưa hề: Nhấn mạnh sự việc chưa từng xảy ra cho đến thời điểm nói (phủ định trong quá khứ).

  • Tôi chưa hề đến thành phố đó. (Tôi chưa từng đến thành phố đó.)

Từ đồng nghĩa

• Tuyệt nhiên không: Hoàn toàn không (từ Hán Việt, trang trọng).
• Hoàn toàn không: Nhấn mạnh mức độ phủ định trọn vẹn.
• Chẳng bao giờ: Không bao giờ (nhấn mạnh thời gian).

Từ trái nghĩa

• Luôn luôn: Thường xuyên, không ngừng.
• Hẳn là: Chắc chắn là (khẳng định).
• Có phần: Ở một mức độ nào đó (khẳng định có).

Lưu ý sử dụng

• "Chẳng hề" thường đứng trước động từ, tính từ hoặc cụm động từ, tính từ mà nó bổ nghĩa.
• Từ này mang tính nhấn mạnh cao, thích hợp để biểu đạt sự phủ định dứt khoát, bác bỏ một ý kiến hoặc một sự nghi ngờ.
• Trong văn nói, "chẳng" có thể được thay thế bằng "không" ("không hề") mà nghĩa cơ bản không đổi, nhưng sắc thái có phần trang trọng hơn.